« وَلِيُعْلَمَ عَدَدُ السِّنِينَ وَالْحِسَابُ بِمَقَادِيرِهِمَا » ( و عدد و شماره سالها و حساب كارها از روى حركت خورشيد و ماه دانسته شود . ) در گذشته هيئت بطلميوسى حاكم بود ، در هيئت بطلميوس معتقد بودند كه حركت روزانه مربوط به فلك الافلاك است ; يعنى در حقيقت فلك نهم كه در نظر آنها عرش ناميده مىشد ، همه افلاك را در شكم خود جاى داده و در يك بيست و چهار ساعت با افلاك درون خود يك دور از مشرق به مغرب به دور زمين مىچرخد . درست مانند يك پياز كه آن پوست رويين بچرخد و پوسته هاى ديگر را كه در دل جاى داده بچرخاند . آنها زمين را مانند بچّه پياز در وسط و ثابت مىدانستند و مىگفتند علاوه بر حركت روزانه افلاك به دور زمين سالى يك بار خورشيد و ماهى يك بار ماه از طرف مغرب به طرف مشرق حركت مىكنند . حالا اين فرضيه را باطل مىدانند و مىگويند : زمين در هر شبانه روز يك دور دور خود مىچرخد و از آن شب و روز پديد مىآيد ، و در هر سال يك دور دور خورشيد حركت انتقالى دارد و از آن فصل هاى چهارگانه پديد مىآيد . و محتمل است مقصود حضرت از سير خورشيد در اينجا نفس تغيّر اوضاع آن نسبت به زمين باشد . و العلم عند الله . آنچه اينجا در كلام حضرت ذكر شده اين است كه : « ليعلم عدد السّنين و الحساب بمقاديرهما » به وسيله حركت و سير ماه و خورشيد است كه شب و روز درست مىشود و بر اثر همين حركت است كه عدد سالها و حساب كارها دانسته مىشود . در قرآن شريف آمده است : ( و جعلنا اللّيل و النّهار آيتين فمحونا آية اللّيل و جعلنا آية النّهار مبصرة لتبتغوا فضلاً من ربّكم و لتعلموا عدد السّنين و الحساب ) ( 1 ) ما شب و روز را دو نشانه براى قدرت خود قرار داديم ، پس آيت شب را محو

--> 1 - سوره اسراء ، آيه 12